نشر دیس‌اینفورمیشن در مسابقه «جاسوس‌شناسی» صداوسیما

اواسط آبان‌ماه ۱۳۹۹مسابقه شناسایی «جاسوس‌ها» در صداوسیمای جمهوری اسلامی بحث‌برانگیز شد. این مسابقه در برنامه تلویزیونی «رخداد» از شبکه افق برگزار شد.

طی این برنامه چهار عکس از «نازنین زاغری رتکلیف»، «جیسون رضاییان»، «نزار زکا» و «عبدالرسول دری اصفهانی» نشان داده شد و با طرح سوال‌هایی جهت‌دار و ادعاهایی اثبات‌نشده، مسابقه‌ای با عنوان شناسایی «جاسوس‌ها» برگزار شد. شرکت‌کنندگان ‌هم می‌بایست نام یکی از «جاسوس‌ها» را به عنوان پاسخ انتخاب ‌می‌کردند.

کارشناسان کمپین «ما شهروندان دیجیتال» در این گزارش به راستی‌آزمایی ادعاهای جاسوسی به این زندانیان  جمهوری اسلامی را بررسی و روشن می‌کند.

رخداد، که یک مسابقه تلویزیونی با محوریت موضوعات تاریخی و سیاسی است و به تازگی از شبکه افق صداوسیمای جمهوری اسلا‌می‌ شروع به کار کرده است، بدون این‌که ادعای جاسوسی این افراد را اثبات کند یا به نبود دادرسی عادلانه و روند ناقص و ناعادلانه سیستم قضایی جمهوری اسلامی اشاره‌ای بکند، دست به انتشار دیس‌اینفورمیشن زده و ادعای جاسوسی توسط چهار فرد حقیقی را به صورت پیش‌فرض منتشر کرده است.

در این برنامه، مجری از دو شرکت‌کننده زن ‌می‌پرسد: «بوریس جانسون در دیدار با رئیس جمهور ایران خواستار آزادی کدام “جاسوس” شده بود؟»

این در حالی ست که اتهام جاسوسی نازنین زاغری ثابت نشده است و حجت کرمانی، وکیل نازنین زاغری رتکلیف، پس از تازه‌ترین دادگاه او در تهران، اتهام موکلش را «فعالیت تبلیغی علیه نظام از طریق شرکت در تجمع مقابل سفارت ایران در لندن در سال ۱۳۸۸ و مصاحبه با شبکه بی‌بی‌سی فارسی عنوان کرد. روزنامه گاردین نیز ماه سپتامبر ۲۰۲۰ زاغری را گروگان ایرانی برای اعمال فشار به دولت بریتانیا خواند و به نقل از وزیر دفاع بریتانیا نوشت این دولت پیشنهاد ایران برای پرداخت بدهی از زمان پیش از انقلاب در راستای تسریع آزادی زاغری رتکلیف را پذیرفته است.

مجری سوال دیگری در این برنامه میپرسد که: «کدام یک در حوزه فناوری اطلاعات به جاسوسی ‌می‌پرداخت؟» و شرکت‌کننده پاسخ ‌می‌دهد: «زکا». این در حالی است که زکا پس از آزادی از زندان و بازگشت به لبنان در جمع خبرنگاران، محاکمه خود را بی‌اعتبار و «صوری و غیرمنصفانه» خواند و از بازداشتش با عنوان «آدمربایی» یاد کرد. نزار زکا، شهروند لبنانی و دارنده اقامت دائم در آمریکا بود که به دعوت جمهوری اسلا‌می‌ به ایران سفر کرد اما به مدت چهار سال در ایران زندانی شد.

سوال دیگری این‌گونه مطرح ‌می‌شود که: «کدام یک توانسته بود از دستان رئیس جمهور مدال خدمت دریافت کند؟» و پاسخ داده می‌شود: «دری اصفهانی». این پاسخ در حالی داده می‌شود که سخنگوی کمیسیون امنیت ملی مجلس به نقل از وزارت اطلاعات اعلام کرده است: «وزارت اطلاعات رسما اعلام کرده که دری اصفهانی جاسوس نیست.»

سوال دیگر ‌این بود که: «سریال “گاندو” با الهام از شخصیت کدام یک ساخته شد؟» باشگاه خبرنگاران جوان در معرفی این سریال نوشته است: «سریال گاندو یک مجموعه ضدجاسوسی است و فیلمنامه این سریال بر اساس مستندات و وقایع تاریخی که در کشور رخ داده به نگارش درآمده است. سریال گاندو برگرفته از پرونده جیسون رضاییان است.»

کانال تلگرام «سرائر» نیز در خصوص سریال گاندو نوشته است: «جاسوس بزرگ سریال گاندو را بهتر بشناسید. به بهانه پخش سریال گاندو بر آن شدیم تا بیش‌تر با فعالیت‌ها، عملکرد و سازوکار دستگیری جاسوس ۴۰‌ساله آمریکایی که مستقیما با سخنگوی وقت وزارتخارجه آمریکا در ارتباط بود و به او اطلاعات می‌داد، آشنا شویم. رضاییان از سال ۸۳ در ایران مشغول به کار می‌شود و سال ۸۸ پس از نا‌آرامی‌ها کشور را ترک و به آمریکا می‌رود و سال ۱۳۹۱ بار دیگر به ایران باز‌ می‌گردد، اما این‌بار با پوشش خبرنگار روزنامه “واشنگتن‌پست” که نامی آشنا و معتبر در عرصه رسانه‌ای جهان به ‌شمار می‌رود.»

جیسون رضاییان به همراه چند ایرانی-‌آمریکایی دیگر با برخی از زندانیان ایرانی‌تبار در آمریکا مبادله شد و در آمریکا از دولت ایران شکایت کرد. یک قاضی فدرال آمریکا پس از عدم حضور ایران در دادگاه، دولت ایران را به پرداخت ۱۸۰ میلیون دلار خسارت محکوم کرد و گفت:‌ «گروگان‌گرفتن یک مرد و شکنجه او برای به‌دست‌آوردن اهرم اعمال نفوذ در مذاکرات با ایالات متحده، توهین‌آمیز و سزاوار مجازات است و مطمئنا بازدارندگی (چنین رفتاری) ضرورت دارد.»

این مسابقه واکنش بسیاری در شبکه‌های اجتماعی شهر اینترنت دریافت کرد. یک شهروند دیجیتال در توییتر نوشت: «هر روز عجیب‌تر از دیروز…». شهروند دیگری نوشت: «شبکه افق مسابقه “شناسایی جاسوس” گذاشته؟ چه بلایی دارید با پول این ملت سر این مملکت میارید؟ دقیقا یادآور چیزهایی‌ست که از رسانه‌های زمان هیتلر یا دوران صدارت گوبلز بر تبلیغات رایش سوم و “وزارت رایش برای روشنگری مردم و پروپاگاندا” خوانده‌ایم. بیچاره ایران».

شهروند دیجیتال دیگری در پاسخ به ویدیوی منتشرشده می‌نویسد: «این‌ها هیچ کدوم جاسوس نبودن، اگه جمهوری اسلامی عقل داشت، می‌فهمید که امثال شما ارزشی‌ها و اصولگراهای تندرو، جاسوس واقعی هستید.»

یک شهروند دیجیتال ساکن توییتر هم معتقد است: «مسابقه راه‌انداختن شناسایی جاسوس. اگر یارو جاسوس بوده طبق قوانین داخلی ایران باید محاکمه ‌می‌شده و مجازات ‌می‌دیده، چگونه قبل از پایان دوران محکومیتش در ازای مبلغی پول فرستادینش آمریکا؟؟ این سناریو احمقانه هم‌زدن گند‌هایی که قبلا کاشتید. کی قراره پایان بپذیره؟»

بنابراین اقدام برنامه رخداد از شبکه افق صدا‌و‌سیمای جمهوری اسلامی از سوی کارشناسان کمپن «ما شهروندان دیجیتال» مصداق انتشار دیس‌اینفورمیشن تشخیص داده شده است.